Wat leren ons de in de steengroeven bewaarde sporen over de ontginningstechnieken in het verleden?

ACHETEZ VOS TICKETS EN LIGNE

TICKETS !

 

Mesures à suivre lors de votre visite

Wat leren ons de in de steengroeven bewaarde sporen over de ontginningstechnieken in het verleden?

TitreWat leren ons de in de steengroeven bewaarde sporen over de ontginningstechnieken in het verleden?
Type de publicationBook Chapter
Year of Publication2009
AuteursDoperé, F
Book Title3de Vlaams-Nederlandse Natuursteendag, 14-15 mei 2009, Gent. Vergane glorie of glorieus verdergaan?
Series TitleGeological Survey of Belgium Professional Paper
Volume305
Pagination101 - 116
PublisherKoninklijk Belgisch Instituut voor Natuurwetenschappen, Belgische Geologische Dienst
VilleJennerstraat 13, 1000 Brussel
ISBN Number0378-0902
Mots-clésmedieval castle, Meuse valley, quarrying techniques
Résumé

Nederlands

De ontginningstechnieken in de middeleeuwse steengroeven verschildenniet zo sterk van die welke in de Griekse en de Romeinse tijd in gebruik waren. Sporen van middeleeuwse steengroeven werden recent ontdekt in de droge gracht van drie middeleeuwse burchten in de Belgische Maasvallei, nl. de burchten van Poilvache, Logne en Château-Thierry.

Twee ontginningstechnieken werden daarbij toegepast. In de gracht van de burchten van Poilvache en Logne en ook in de ondergrondse groeve van de Grands Malades te Namur werden de blokken van de aanpalende rots losgemaakt door het uithakken van een aantal spiegaten met trapeziumvormige doorsnede vanaf de oppervlakte van de te ontginnen steenbank. Daarin werden op gelijkmatige wijze ijzeren spieën gedreven tot het blok loskwam. Tegelijk werden ook een aantal horizontale spiegaten aangelegd om het blok los te maken van de onderliggende rots. In de gracht van de burcht Château-Thierry werden de te ontginnen blokken eerst afgelijnd door diepe smalle sleuven, die werden uitgehouwen met een speciaal type houweel, de escoude (Fr.). Waarschijnlijk werden ze daarna ook met ijzeren spieën van de onderliggende rots losgemaakt, maar daarvan werden geen sporen teruggevonden. Het aantal spiegaten op eenzelfde lijn was in deze middeleeuwse groeven steeds erg klein, wat meer dan eens voor gevolg had dat het te ontginnen blok zich op een nogal willekeurige wijze van de rots afsplitste zodat er achteraf correcties nodig waren op de rotswand.

 

English

What can be learned about historical quarrying techniques from traces left inthe quarries? The extraction techniques in medieval quarries did not differ considerably from those in use in Greek and Roman times. Traces of medieval quarries were recently discovered in the dry ditches of three medieval castles in the Meuse-valley in Belgium, i.e. the castles Poilvache, Logne and Château-Thierry. Two quarying techniques were in use. In the ditch of the castles Poilvache and Logne and also in the quarry of the Grands Malades in Namur the stone blocks were split from the adjacent rock by cutting of a number of trapezoidal sockets starting from the surface of the exploited stone bank. Iron wedges were driven in those sockets causing a very similar tension in each socket until the stone-block separated itself from the rock. At the same time horizontal sockets were also cut to split the stone-block from the rock below. In the ditch of castle Château-Thierry the blocks to be extracted were first separated laterally from the rock by small grooves which were incised in the upper surface of the stone bank with a special type of pickaxe (Fr. escoude). Probably thereafter these stone-blocks were split from the rock below with iron wedges but no traces of this have been found. The number of sockets in these medieval quarries was usually quite limited which very often caused an irregular splittting of the stoneblock from the rock frequently necessitating a corrective cutting of the irregularities on the vertical quarry-wall.

Go to top