Grote krokodillen van Bernissart krijgen nieuwe naam

Het meest complete van de twee specimens van Anteophtalmosuchus hooleyi, de grote krokodil van Bernissart (Foto: E. De Bast & Th. Smith, KBIN)
03/11/2016
Grote krokodillen van Bernissart krijgen nieuwe naam
post by
Reinout Verbeke

Drie paleontologen hebben twee uitzonderlijk goed bewaarde krokodilfossielen uit de mijn van Bernissart opnieuw onderzocht en beschreven. Ze werden eind 19de eeuw opgegraven met de beroemde Iguanodons, tijdgenoten van deze krokodillen 125 miljoen jaar geleden. De studie toont aan dat beide krokodilskeletten tot een andere soort behoren dan gedacht.

In 1879 haalden museummedewerkers en mijnwerkers 322 meter diep in de steenkoolmijn van Bernissart (Henegouwen) twee bijzonder goed bewaarde fossielen van grote krokodillen boven. De krokodillen kropen 125 miljoen jaar geleden rond in de buurt van de beroemde plantenetende dinosauriër Iguanodon bernissartensis, waarvan in dezelfde mijn een dertigtal skeletten zijn gevonden. 

De meest complete van de twee krokodillen, een magnifiek exemplaar van twee meter, gemonteerd in levensechte houding, wordt normaal tentoongesteld in onze Galerij van de Dinosauriërs. Hij werd er in 2013 weggenomen voor een studie: er waren niet minder dan elf mensen nodig om het fossiel uit de 200 kilogram zware vitrine te halen. Het tweede exemplaar, zonder schedel, slechts aan één kant uitgeprepareerd en nog in zijn harnas van klei, wordt tentoongesteld in het Musée de l’Iguanodon à Bernissart.

De twee donkere en blinkende specimens werden behandeld met een poeder van ammoniumchloride om ze een neutrale grijze kleur te geven en het contrast en reliëf te vergroten. Daarna werden ze in hoge resolutie gefotografeerd, waarbij close-ups van verschillende onderdelen werden samengevoegd.  

Drie specialisten – Jeremy Martin (Universiteit van Lyon), Massimo Delfino (Universiteit van Turijn) en onze collega Thierry Smith (KBIN) – bogen zich over de twee specimens en hebben nu de uitgebreide beschrijving klaar in Journal of Vertebrate Paleontology.

Nieuwe naam

De Belgische paleontoloog Louis Dollo, dé expert van de Iguanodons van Bernissart eind 19de begin 20ste eeuw, deelde de twee krokodillen in bij Goniopholis simus. Dat was een soort die paleontoloog Richard Owen (uitvinder van het woord 'dinosaurus') in 1878 in het leven riep op basis van fossielen uit Engeland. Dollo had de Belgische fossielen dus nooit echt beschreven.

Volgens Martin, Delfino en Smith behoren de twee grote krokodillen van Bernissart tot een ander genus en een andere soort: Anteophtalmosuchus hooleyi. De poten lijken sterk op die van moderne krokodillen, maar hun schild van onderhuidse benige platen zijn vergelijkbaar met die van andere primitieve krokodillen (van de families goniopholidae en pholidosauridae).

De twee grote krokodillen van Bernissart zijn tot nu toe de meest complete van alle goniopholidae-leden. Het specimen dat normaal in de Galerij van de Dinosauriërs staat, keert binnenkort terug naar zijn vitrine (het andere exemplaar werd ter plaatse bestudeerd in het Musée de l’Iguanodon).


Dit is het vijfde artikel dat de onderzoekers samen publiceren over fossiele krokodillen in Europa. Eén krokodil uit onze Galerij van de Evolutie en één uit het laatste deel van de Dinogalerij figureerden in twee ervan.

Abonneren op Royal belgian Institute for natural Sciences News
Go to top