Antarctica

RV Polarstern

Van december 2014 tot februari 2015 neemt Anton Van de Putte, wetenschappelijk medewerker van het KBIN en de KU Leuven, deel aan een expeditie aan boord van het Duitse onderzoeksschip RV Polarstern. Een internationale gezelschap zal trachten om beter te begrijpen wat de rol van zeeijs is voor het Antarctische ecosysteem van top tot bodem. Anton werkt voor het Antarctisch biodiversiteitsportaal. Dit portaal laat onderzoekers toe Antarctische biodiversiteitsgegevens te ontdekken maar ook beschikbaar te stellen aan anderen. Op deze manier draagt het portaal bij tot globale biodiversiteitsinitiatieven zoals OBIS (Ocean Biogeographic Information System) en GBIF (Global Biodiversity Information Facility). Daarnaast is Anton ook betrokken in het vERSO onderzoeksproject dat gefinacieerd wordt door Belspo. Het is een samenwerking tussen 6 Belgische onderzoeksinstellingen: ze gaan op zoek naar de impact van klimaatsveranderingen op Antarctische bodemecosystemen. Hiervoor zal onderzoek gedaan worden naar connectiviteit en adaptatie van populaties, trofische ecologie en weerbaarheid van organismen, populaties en ecosystemen.

Aan boord Van het Duitse Onderzoeksschip Polarstern zullen verschillende studies uitgevoerd worden. De Sea Ice Physics and Ecology Study (SIPES) brengt collega’s uit België, Duitsland en Nederland samen. Dit interdisciplinair team zal kijken naar het verband tussen de fysieke eigenschappen van het zeeijs, de biologie van het zeeijs, de oceaan een de top-predatoren aan de top van dit ecosysteem. Deze studie zal trachten een doorsnede maken van het marine ecosysteem: van de lucht tot de grootte dieptes van de Zuidelijke Oceaan, van algen tot zeehonden, vogels en walvissen.

Antarctica

Eerst willen de wetenschappers begrijpen hoe de fysische eigenschappen van het zeeijs, het zeeijshabitat vormgeven. In het bijzonder word gekeken naar de optische eigenschappen van het zeeijs en hoe licht dat door het ijs gaat, algen de nodige enegie geeft om zich te ontwikkelen en de basis te vormen van een diverse fauna onder het zeeijs. De organismen die zich aan het wateroppervlak en net onder het ijs bevinden zullen bemonsterd worden met een SUIT-net (Surface and UnderIce Trawl). Dit net werd ontwikkelend  door de Nederlandse partners en werd al verscheidene keren met succes gebruikt. Het net word bovendien uitgerust met een set sensoren die biologische en omgevingsmetingen doen.

Om de samenstelling van de soortengemeenschap op grotere dieptes te onderzoeken, zal gebruik worden gemaakt van een multi-RMT-net (Rectangular Midwater trawl) alsook een echosounder. Een multi-RMT is een combinatie van drie netten dien vanop het schip afonderlijk geopend en weer geslopen kunnen worden zodat verschillende dieptes stalen kunnen worden genomen. De Echosounder is onder in het schip ingebouwd en stuurt geluidsignalen uit naar de zeebodem. Voorwerpen of dieren zullen dit geluidsignaal weerkaatsen waarna het terug wordt opgevangen door het schip. Door het verschil in tijd dat het geluidssignaal erover doet om terug te komen, kunnen wetenschapers zich een beeld vormen hoe het zooplankton en vissen verspreid zijn in het water op dieptes tussen 0 en 1000 meter. Tegelijk zullen er tellingen van vliegende en zwemende vogels gebeuren alsook van mariene zoogdieren zoals zeehonden en walvissen.

Anton’s taak bestaat erin om toe te zien dat de verschillende gegevens die verzameld worden op een goede manier samengebracht worden. Zo kunnen deze gegevens in de toekomst gemakkelijk uitgewisseld kunnen worden met andere onderzoekers via onder andere het antarctisch biodiversiteitsportaal. Aan boord zal Anton ook verantwoordelijk zijn voor de vangsten met behulp van de multi-RMT en de echosounder.

De expeditie zal eerst de Nulmeridiaan volgen op weg naar het Duitse polair station Neumayer daarna zal het de Weddell zee oversteken in de richting van Elephant Island om vervolgens te eindigen in Punta Arenas.

Go to top