Wetenschapsnieuws

09/09/2026

Klimaatverandering leidt tot verborgen biodiversiteitsverlies in Vlaamse bossen

Een 25 jaar lange studie naar loopkevers in Vlaamse bossen toont aan dat klimaatverandering een veel grotere impact heeft op de biodiversiteit dan tot nu toe werd aangenomen. "We hadden verwacht dat soortgemeenschappen zich zouden herschikken door de opwarming, maar wat we in werkelijkheid zien, is een nettoverlies aan biodiversiteit", zegt eerste auteur San Yin Leemans van het Instituut voor Natuurwetenschappen en het Forest & Nature Lab (UGent).

01/09/2026

Luchtobservaties boven de Noordzee in 2025

In 2025 documenteerde het Instituut voor Natuurwetenschappen met het Kustwachtvliegtuig 96 gevallen van zee-en-luchtverontreiniging. De overige activiteiten bestonden onder meer uit vluchten in het kader van ruimer maritiem toezicht ten dienste van de Kustwachtpartners, visserijcontroles en zeezoogdierentellingen.

02/07/2026

Luchtvervuiling door de Russische schaduwvloot in de Noordzee

Een nieuwe studie van het Instituut voor Natuurwetenschappen toont een duidelijke stijging aan van overtredingen van internationale scheepsemissieregels door de Russische schaduwvloot in de Belgische Noordzee.

01/07/2026

Geen genetische armoede bij laatste neanderthalers in Noordwest-Europa

De laatste neanderthalers in onze streken, meer dan 40.000 jaar geleden, blijken genetisch behoorlijk divers, en dat zet de opvatting op losse schroeven dat inteelt en genetische achteruitgang een belangrijke oorzaak waren van hun uitsterven.

18/06/2026

Nieuw fossiel werpt licht op de evolutie van tanden bij vroege walvissen

Een nieuw ontdekt fossiel uit Noord-India onthult een belangrijke stap in de evolutie van de tanden van vroege walvisachtigen, de groep zoogdieren waartoe walvissen en dolfijnen behoren. Het fossiel, dat de naam Kalakocetus aurorae kreeg, is ongeveer 48 miljoen jaar oud en werd gevonden in de regio Kalakot in Kasjmir.

12/06/2026

Kom aan boord van de RV Belgica tijdens de Navy Days in Zeebrugge op 4 en 5 juli

Tijdens de Navy Days verwelkomt de RV Belgica uitzonderlijk bezoekers aan boord. Grijp uw kans : kom aan boord en ontdek de wereld achter het mariene wetenschappelijke onderzoek!

12/06/2026

Huisdieren- en sierteeltsector nemen maatregelen tegen invasieve soorten

De huisdieren- en sierteeltsector hebben deze week in Brussel nieuwe codes goede praktijk ondertekend om de verspreiding van invasieve uitheemse soorten in België te beperken.

27/05/2026

Natuurlijke waterstof: van veldonderzoek tot wetenschappelijke exploratiestrategie

Minister Jean-Luc Crucke en vertegenwoordigers van het Instituut voor Natuurwetenschappen hebben de site van Pontpierre in Lotharingen (Frankrijk) bezocht, waar natuurlijke waterstof werd gedetecteerd.

21/05/2026

Waarschuwen voor de risico’s van zeeschuim

Op 10 mei 2026 gaf de schuimwaarschuwingsdienst, die in 2020 door het Instituut voor Natuurwetenschappen werd ontwikkeld, een hoog risico aan op gevaarlijke schuimvorming langs de Belgische en Nederlandse kust. Vervolgens werden waarschuwingen verstuurd naar gemeenten en surfclubs. Er hebben zich gelukkig geen incidenten voorgedaan.

15/04/2026

Oudste bavianen van Egypte onthullen vroege handelsroutes naar het zuiden

Al meer dan 5.500 jaar geleden werden bavianen via lange handelsroutes vanuit het zuiden naar Egypte gebracht. Dat blijkt uit nieuw onderzoek naar dierenskeletten uit Hierakonpolis, een belangrijke site uit de periode vóór de farao’s in Opper-Egypte.

09/04/2026

Belgisch-Thais onderzoeksteam identificeert nieuwe gekkosoort: de Zwarte Tokay

Een team van Belgische en Thaise biologen heeft een nieuwe gekkosoort beschreven. De Zwarte Tokay (Gekko dam) leeft in het grensgebied tussen Thailand en Maleisië.

27/03/2026

België lanceert een nationaal onderzoeksprogramma naar natuurlijke waterstof

De Ministerraad heeft de financiering goedgekeurd voor het nationale wetenschappelijke exploratieprogramma voor natuurlijke waterstof. Natuurlijke waterstof biedt een groot potentieel om energie-intensieve en chemische industriële processen te verduurzamen. Geologen van het Instituut voor Natuurwetenschappen (Belgische Geologische Dienst) zullen de verkenningswerken coördineren.

24/03/2026

De laatste neanderthalers van Europa stamden af van één enkele populatie

De laatste neanderthalers, waaronder de individuen die in Belgische grotten zijn gevonden, stamden af van één groep die een ijskoude periode had overleefd door zich in het zuidwesten van Frankrijk terug te trekken.

26/02/2026

Inzicht in de oceaan-laguneverbinding als basis voor duurzaam garnalenbeheer in Benin

Op 19 februari 2026 verdedigde Sylvain Gozingan met succes zijn proefschrift getiteld “Developing a multi-scale modelling framework for coastal hydrodynamics and larval connectivity in the Gulf of Guinea, West Africa”. Zijn werk leidt tot belangrijke bevindingen voor het duurzame beheer van het garnalenbestand in Benin.

06/02/2026

'Spiny dragon' onthult geheimen van dinosaurushuid na 125 miljoen jaar

Haolong dongi is een nieuwe soort iguanodonachtige uit China, waarvan de huid tot op cellulair niveau bewaard is gebleven, en met stekels die nog nooit eerder bij dinosauriërs zijn gezien.

13/01/2026

Paleontologen hertekenen stamboom van paarden

Paleontologen van het Instituut voor Natuurwetenschappen hebben de evolutionaire stamboom van paarden en hun nauwe verwanten hertekend. Op basis van een grondige vergelijkende studie concluderen ze dat de eerste paarden rond 50 miljoen jaar geleden zijn ontstaan, minstens 5 miljoen jaar later dan tot nu toe gedacht.

07/01/2026

Veelbelovende eerste resultaten voor het herstel van Belgische oesterriffen

Onderzoekers van het Instituut voor Natuurwetenschappen bevestigen de overleving en groei van de jonge Europese platte oesters die in juli 2025 werden uitgezet in het kader van het BELREEFS-project. De eerste resultaten duiden op een veelbelovende start voor het herstel van de platte oesterriffen op zee in België.

22/12/2025

Zwarte-koolstofuitstoot door schepen in kaart gebracht

De uitstoot van zwarte koolstof door schepen in de zuidelijke Noordzee werd in kaart gebracht. De voorlopige resultaten laten zien dat deze uitstoot hoger is dan eerder werd aangenomen.

17/12/2025

Online geluidsarchief centraliseert Belgische vleermuisgeluiden

Onderzoekers en natuurliefhebbers kunnen voortaan bijna twee miljoen Belgische vleermuisopnames beluisteren via het Digital Animal Sound Archive. Het platform ondersteunt wetenschappelijk onderzoek en stimuleert analyses van milieueffecten en beleidsontwikkeling.

11/12/2025

Bacteriën in eierstokken van mosselkreeftjes sturen mogelijk hun voortplanting

Onderzoekers hebben in de eicellen van mosselkreeftjes bacteriën gevonden die van moeder op nakomeling worden doorgegeven – een duidelijk teken van endosymbiose. Het gaat om de bacterie Cardinium, die diep in de voortplantingsorganen van de diertjes leeft.

10/12/2025

10 jaar EMBRC België: Motor voor innovatie in marien onderzoek

Op 9 december werd het tienjarig bestaan van het Belgische luik van het European Marine Biological Resource Centre in de kijker gezet. Het initiatief heeft de voorbije tien jaar de toegang tot hoogwaardige onderzoekinfrastructuur, expertise en internationale samenwerkingen aanzienlijk versterkt.

28/11/2025

Huiskat kwam pas 2000 jaar geleden via Noord-Afrika naar Europa

Een internationaal genetisch onderzoek, gepubliceerd in het gerenommeerde vaktijdschrift Science, toont aan dat de huiskat pas ongeveer 2000 jaar geleden in Europa verschijnt – en dat ze daarbij hoogstwaarschijnlijk via Noord-Afrika werd aangevoerd.

26/11/2025

Kannibalen in Belgische grot viseerden neanderthalervrouwen en -kinderen

Neanderthalerbotten uit grot van Goyet (provincie Namen) vertonen sporen van kannibalisme. Dat wees een studie uit 2016 al uit. Maar nu blijkt dat de slachtoffers vrouwen en kinderen waren. Bovendien kwamen ze niet uit de regio van Goyet, maar zijn ze ernaartoe gebracht en daarna geconsumeerd.

25/11/2025

Een eerbetoon aan Congolese voorouders in de collecties van het Instituut

Op 24 november 2025 vond in het Instituut voor Natuurwetenschappen, achter gesloten deuren en op persoonlijke uitnodiging, een plechtigheid plaats ter ere van Congolese personen van wie de menselijke resten worden bewaard in wetenschappelijke collecties in België.

04/11/2025

Paarverwondingen helpen vrouwelijke dinosaurussen te herkennen

Paleontologen hebben een opvallend patroon van breuken in de staartwervels van eendensnaveldinosauriërs ontdekt, die mogelijk tijdens de paring zijn ontstaan. “Het gewicht van het mannetje kon de rug van het vrouwtje verpletteren.”

28/10/2025

Fossiele reuzenslak onthult hoe Europese zomers er in de verre toekomst kunnen uitzien

45 miljoen jaar geleden kende West-Europa, onder invloed van hoge CO₂-concentaties, een warm en nat klimaat met moessonachtige omstandigheden. Dat blijkt uit Belgisch-Nederlands onderzoek.

17/09/2025

Pantservis van 400 miljoen jaar oud onthult structuur eerste tanden

Een pantservis van zo’n 400 miljoen jaar oud uit Canada gunt ons een blik op het prille begin van de evolutie van tanden: platen in het verhemelte met daarop tandjes die in alle richtingen groeiden.

16/09/2025

In memoriam: voormalig directeur Daniel Cahen (1943–2025)

Daniel Cahen, voormalig directeur van het instituut, overleed op 11 september 2025, op 82-jarige leeftijd. Hij heeft een blijvende stempel gedrukt op de archeologie en museologie van ons land.

15/09/2025

Nieuwe iguanodonsoort ontdekt in Portugal

In Portugal is een nieuwe soort plantenetende dinosaurus ontdekt: Cariocecus bocagei, een iguanodont uit het vroege Krijt, met een uitzonderlijk goed bewaarde schedel.

08/09/2025

Dwergvinvis aangespoeld in Heist en terug in zee geloodst

Een dwergvinvis van zo’n 6 meter raakte op 31 augustus vast in de ondiepten van de Baai van Heist. Na een eerste 'redding' keerde het dier nog twee keer naar ondiep water terug. Men slaagde er telkens in het dier opnieuw naar dieper water te begeleiden, maar over de overlevingskans bleef twijfel bestaan.

05/09/2025

Verrassende gast op het strand van Oostende: een jonge Klapmuts

Een jonge Klapmuts die op 21 augustus werd gefotografeerd op het strand van Oostende was het vijfde gedocumenteerde geval van deze noordelijke zeehond in België. Het dier werd echter pas de volgende dag herkend. Tegen die tijd had het al de zee weer opgezocht, om niet meer te worden teruggezien. Of toch?

22/08/2025

Geologen schatten risico op natuurrampen in voor Europese steden

Een team van geologen heeft van 41 Europese steden het risico ingeschat dat ze door natuurrampen worden getroffen. Ze deden dat op basis van geologische en klimatologische factoren. Zo kreeg Napels de hoogste score, en zitten Antwerpen en Namen in de toptien.

11/08/2025

Nieuw roofdino Shri rapax joeg met krachtigere handen dan neefje Velociraptor

Aan de kant, Velociraptor, hier is Shri rapax! De zopas beschreven roofdinosauriër uit het late krijttijdperk van Mongolië kon met zijn krachtige handen en uitzonderlijk lange klauw grotere prooien aan dan andere raptors die toen in dezelfde woestijn leefden.

30/06/2025

Aangespoeld. Zeezoogdieren in België in 2024

Het nieuwe rapport ‘Aangespoeld. Zeezoogdieren in België in 2024’ vat het onderzoek van gestrande zeezoogdieren in België in 2024 samen.

24/06/2025

Tweedehandswinkel krijgt fossiel en schenkt het aan ons instituut

De Kringwinkel Stroom kreeg recent iets ongewoons binnen: een fossiel. Het blijkt een stuk bekken van een mammoet. De vzw schenkt het exemplaar nu aan onze collecties.

19/06/2025

Nieuwe inventaris bevestigt grote rijkdom aan kevers in België

België telt maar liefst 4.672 keversoorten. Dat blijkt uit een nieuwe checklist. ‘Er zijn nieuwkomers, zoals vele soorten glanskevers, maar ook soorten die lokaal zijn uitgestorven, vooral schrijvertjes en mestkevers’, zegt entomoloog Wouter Dekoninck.

18/06/2025

Beroemde puppy’s uit ijstijd blijken wolvenwelpen, geen honden

Twee uitzonderlijk goed bewaarde jonge dieren uit de ijstijd, gevonden in Siberië, zijn wolvenwelpen en geen vroege honden, zoals eerder gedacht. Dat blijkt uit een internationale studie waaraan ook wetenschappers van het Instituut voor Natuurwetenschappen bijdroegen.

11/06/2025

Kleine eters, grote impact: suspensievoeders beïnvloeden het voedselweb in offshore windparken

De fauna die offshore windturbines koloniseert beïnvloedt het voedselweb in zee. Vooral de toename van suspensievoeders helpt om koolstof sneller en directer door te geven in het voedselweb.

21/05/2025

Luchtobservaties boven de Noordzee in 2024

In 2024 documenteerde het Kustwachtvliegtuig opnieuw gevallen van zee- en luchtverontreiniging afkomstig van schepen. Andere activiteiten bestonden onder meer uit vluchten in het kader van ruimer maritiem toezicht, internationale operaties en zeezoogdierentellingen.

16/05/2025

"Checken, Reinigen, Drogen" - Biologische invasies in onze binnenwateren tegengaan

In het kader van de strijd tegen biologische invasies wil de campagne “Checken - Reinigen - Drogen” de gebruikers van stromende en stilstaande wateren in België bewuster maken van het belang van bioveiligheid.

14/05/2025

Een nieuw leven voor reuzenkreeft Wesley

Met z’n negentig jaar was Wesley de oudste kreeft van ons land. Hij legde een lange weg af, van de kust van Nova Scotia in Canada naar een restaurant in Blankenberge en via Sea Life tot in onze natuurwetenschappelijke collecties. Taxidermie gaf hem een nieuw leven.

09/05/2025

Taxonomy Recognition Day - 23.05.2025

Heb je er ooit van gedroomd een nieuwe soort te ontdekken? Ben je gefascineerd door de verborgen uithoeken van het leven op aarde? Gepassioneerd door het beschermen van de ongelooflijke biodiversiteit van onze planeet? Dan is taxonomie misschien wel iets voor jou!

08/05/2025

De Europese Platte oester, terug van (nooit?) weggeweest?

Door overbevissing, vervuiling en ziekten verdween de Europese Platte oester bijna volledig uit ons land. Vandaag zijn er tekenen dat de soort aan een voorzichtig herstel is begonnen.

25/04/2025

België zet volgende stap in de strijd voor biodiversiteit

België versterkt zijn inzet voor natuurbehoud met de officiële goedkeuring van de Nationale Biodiversiteitsstrategie 2025–2030, het referentiekader voor het Belgische natuurbeleid voor de komende zes jaar.

17/04/2025

Dichte begroeiing maakt schorren kwetsbaarder voor zeespiegelstijging

Schorren behoren tot de krachtigste natuurlijke verdedigingslinies tegen de stijgende zeespiegel. Nieuw onderzoek werpt een verrassend licht op hun kwetsbaarheid: dichte begroeiing maakt schorren juist gevoeliger voor zeespiegelstijging, omdat de planten de verspreiding van sediment belemmeren.

26/03/2025

Mariene Strategie voor een duurzame en veerkrachtige Noordzee

De geactualiseerde Belgische Mariene Strategie is gepubliceerd. Het document biedt een grondige evaluatie van de toestand van het mariene milieu in de Belgische Noordzee.

17/03/2025

Dolfijn duikt op in Schelde, maar overleeft het niet

Een gewone dolfijn die op 7 maart in Burcht aanspoelde, bleek op 31 januari levend te zijn gefilmd in Hamme.

11/03/2025

Middeleeuwse beer met loodvergiftiging vroegste bewijs metaalvervuiling

Onderzoekers hebben aangetoond dat bruine beer die duizend jaar geleden leefde een loodvergiftiging had. Dit is het vroegste bewijs van door de mens veroorzaakte zware metaalvervuiling in een wild dier. 

08/03/2025

Internationale Vrouwendag 2025

Op 8 maart 2025 wil het Instituut voor Natuurwetenschappen vrouwen, diversiteit en gelijkheid vieren!

22/02/2025

Bruinvissen mijden scheepvaart

Een gecombineerde analyse van luchtobservaties van zeezoogdieren en scheepvaartgegevens toont aan dat bruinvissen gebieden met veel scheepvaart vermijden.

18/02/2025

Eerste levende gewone vinvis in Belgische wateren

Op 17 februari 2025 is voor het eerst een levende gewone vinvis waargenomen in de Belgische wateren, en op beeld vastgelegd.

13/02/2025

Vrijwilliger krijgt zeldzame fossiele krab naar zich vernoemd

Paleontologen hebben een nieuwe soort fossiele krab van 85 miljoen jaar oud, gevonden in de steenkoolmijn van Houthalen, vernoemd naar vrijwilliger Patrick De Saegher. Hij digitaliseert al twaalf jaar historische documenten van het Instituut.

13/02/2025

Homo naledi-fossielen wijzen erop dat ze waarschijnlijk geen langeafstandslopers waren

Tien jaar na de ontdekking van Homo naledi-fossielen in het Rising Star-grottenstelsel in Zuid-Afrika, hebben onderzoekers nieuwe inzichten gekregen in hoe deze vroege mensachtige zich bewoog.

23/01/2025

northseabelgium.be bundelt nieuws over Belgisch Noordzeebeleid

Wie begaan is met het duurzame beheer van het Belgische deel van de Noordzee of op de hoogte wil blijven van het Noordzeebeleid kan voortaan terecht op northseabelgium.be.

16/01/2025

Unieke middeleeuwse verfplanten ontdekt in Brussel en Mechelen

Bij opgravingen in Brussel en Mechelen hebben archeologen sporen ontdekt van wouw, meekrap en wede, de drie belangrijkste verfplanten uit de middeleeuwen. Deze planten speelden een cruciale rol in de textielproductie, maar archeologisch bewijs van hun gebruik is zeldzaam.

16/01/2025

Asteroïde-inslag: zwaveluitstoot minder dodelijk bij uitsterven dinosauriërs

De rol van zwavel tijdens de massa-uitsterving die de dinosauriërs uitroeide, is overschat, blijkt uit een nieuw onderzoek.